22.4 C
Da Lat
Thứ Hai, 16 Tháng 3, 2026

PHÁT TRIỂN TOÀN DIỆN

Triết Học Đường Phố - PHÁT TRIỂN TOÀN DIỆN
Trang chủ Blog Trang 133

[THĐP Translation] 9 lý do bạn nên dành thêm thời gian ở một mình

1

“Ai trong chúng ta ai cũng chỉ có một mình, sinh ra một mình, chết một mình, và một ngày nào đó chúng ta đều sẽ nhìn lại và thấy dù rằng trong đời ta có bè bạn, nhưng rốt cuộc ta vẫn luôn chỉ có một mình. Tôi không nói đến sự cô đơn (ít nhất không phải lúc nào cũng vậy), mà xét đến cùng về bản chất: Đơn độc một mình. Điều này khiến cho lòng tự trọng trở nên thật quan trọng, và tôi không thấy làm cách nào để bạn tôn trọng được bản thân nếu như bạn phải nhìn vào tâm trí của người khác để tìm kiếm hạnh phúc cho chính mình.”

– Hunter S. Thompson

Lần gần đây nhất bạn tạm dừng khỏi mọi thứ và mọi người để dành chút thời gian cho riêng mình là khi nào? Lần gần đây nhất bạn đã dành cho bản thân mình tình yêu, sự trân trọng và cảm kích nhiều như đã dành cho những người khác là khi nào?

Nhiều người trao đi rất nhiều cho những người xung quanh, nhưng lại rất ít cho chính bản thân họ. Và bởi vậy, họ trở nên mất cân bằng. Họ bỏ bê sức khỏe, họ quên đi ước mơ, nhu cầu và khát vọng của họ, họ quên mất sau tất cả họ thực sự là ai, và dần dần họ còn không nhận ra rằng họ trở thành người lạ với chính bản thân mình.

Đó không phải là cách chúng ta nên đối xử với chính mình. Khi bạn thực sự yêu và quan tâm đến một người, bạn dành thời gian một mình với người ấy. Và với chính mình, bạn cũng nên làm vậy. Bạn xứng đáng có được sự thừa nhận, tình yêu và sự trân trọng như bao người khác. Và trước khi nghĩ đến chuyện nhận được những điều ấy từ người khác, bạn cần học được cách tự trao những điều ấy cho chính bản thân mình.

“Chúng ta cần sự cô độc vì khi ta ở một mình, ta thoát khỏi những trói buộc, ta không cần phải diễn, và ta có thể nghe thấy được những suy nghĩ của chính mình.”

– Tamim Ansary

9 lý do bạn nên dành thêm thời gian cho riêng mình:

1. Bạn được tìm hiểu bản thân mình

“Mỗi con người có rất nhiều lớp da bên trong mình, che giấu đi chiều sâu của trái tim họ. Chúng ta biết thật nhiều thứ, nhưng lại không biết bản thân mình! Vì sao vậy, vì tâm hồn ta đang bị che phủ bởi ba bốn chục lớp da dày thô như da trâu hay da gấu. Hãy đi vào nơi sâu kín nhất trong chính mình và học cách để biết chính mình tại đó.”

– Meister Eckhart

Bạn là người quan trọng nhất trong cuộc sống của bạn, là người hùng trong câu chuyện đời bạn, và bằng cách dành thời gian cho riêng mình, để là chính mình và để biết chính mình, bạn sẽ chạm sâu vào trái tim và tâm hồn của bản thân, và bạn sẽ được trải nghiệm cái đẹp, sự vĩ đại và kỳ diệu của bạn. Còn gì đẹp hơn thế?

2. Bạn học được cách ở một mình mà không cảm thấy cô đơn

Orson Welles đã đúng khi nói rằng: “Chúng ta được sinh ra chỉ có một mình và chết đi chỉ có một mình. Ta bước vào thế giới này một mình, và dù ta có được sự đồng hành từ bạn bè, gia đình và những người ta gặp trên đường đời, nhưng vẫn sẽ có những thời điểm ta chỉ có một mình mà thôi. Và dù cho đây là một suy nghĩ đáng sợ, nhưng nếu ta dành riêng chút thời gian cho bản thân để yêu, chấp nhận, nâng niu và hòa giải với con người của chính mình, thì sau cùng ta sẽ học được cách ở một mình mà không cảm thấy cô đơn. Và ta sẽ không phải sống trong sợ hãi nữa…”

3. Bạn học được cách yêu thương và chấp nhận bản thân

Tin hay không tùy bạn, nhưng càng dành thời gian cho bản thân, bạn sẽ càng học được cách trân trọng, chấp nhận và hòa giải với những thiếu sót, sai lầm và bất toàn của mình và bạn sẽ càng có nhiều tình yêu trong tim dành cho không chỉ những người xung quanh và còn cho cả chính bạn nữa.

“Hãy yêu thương chính mình – chấp nhận chính mình – tha thứ cho mình –  và đối xử tốt với chính mình, bởi vì nếu thiếu bạn, những người còn lại là chúng tôi sẽ thiếu đi một nguồn mạch những điều tuyệt vời.”

– Leo F. Buscaglia

4. Bạn học được cách sống đúng với mục đích của cuộc đời mình

Rumi có cách diễn tả rất đẹp về điều này:

“Mọi thứ trong vũ trụ đều nằm trong bạn. Hãy hỏi mọi thứ từ chính bản thân bạn.”

Trái tim và tâm hồn bạn biết rõ về con đường bạn nên đi, cuộc đời bạn đã được sinh ra để sống và công việc bạn cần làm trong thế giới này. Và nếu bạn lùi lại vài bước để nhìn nhận những thói quen thường nhật, những con người bên xung quanh bạn, và những tạp nhiễu vây kín bạn, bạn sẽ có được khả năng kết nối với một khía cạnh khác của chính bạn – là thứ biết được vì sao bạn có mặt trên hành tinh này, mục đích của cuộc đời bạn là gì và lý do gì mà bạn hiện hữu.

5. Bạn học được cách trở thành chính mình mình, chứ không phải kẻ mà người khác nghĩ bạn nên trở thành

“Có một tiếng nói bên trong bạn thầm thì ngày đêm: “Tôi cảm thấy điều này là đúng, cho mình, tôi biết rằng điều này là sai.” Giáo viên, nhà thuyết pháp, cha mẹ, bạn bè hay người thông thái nào cũng không thể quyết định điều gì là đúng cho bạn đâu – hãy cứ lắng nghe tiếng nói bên trong bạn thôi.”

– Shel Silverstein

Từ nhỏ, chúng ta được dạy phải nghe lời, chúng ta được dạy phải giống với những người khác hơn và bớt giống với chính mình. Và điều thật đẹp trong việc dành thời gian cho riêng mình là bạn sẽ được giải phóng khỏi những cái bẫy tâm trí, những niềm tin và những hạn định về những gì bạn phải giống với người khác. Và bạn sẽ tìm thấy trong chính mình sức mạnh và lòng dũng cảm để trân trọng và trở thành con người đích thực của mình chứ không phải là kẻ mà những người khác nghĩ bạn nên trở thành. Không còn phải giả vờ, không còn phải trốn tránh chính bản thân mình nữa.

6. Bạn khám phá được rằng mình lớn lao hơn mọi vấn đề của bản thân

Thật tuyệt khi được bạn bè và gia đình giúp đỡ trong những lúc bạn phải đối mặt với khó khăn và thử thách. Nhưng cũng sẽ có những thời điểm trong đời mà không một ai có thể giúp bạn.

Sẽ có những thời điểm bạn phải tự mình đương đầu với những thử thách của bản thân. Và bằng cách dành thời gian cho riêng mình, bằng cách củng cố ý thức về cái tôi của mình, và bằng cách giải phóng lòng quả cảm, trí tuệ và sức mạnh ẩn sâu trong mình, rốt cuộc bạn sẽ nhận ra rằng bạn lớn lao hơn mọi vấn đề của bản thân và rằng bạn có sẵn tất thảy mọi thứ cần thiết để với bất cứ thách thức nào được cuộc đời gửi đến bạn. Và bạn sẽ không còn cảm thấy sợ sệt nữa.

7. Bạn khám phá được giá trị và sức mạnh của sự im lặng

Khi tâm trí tĩnh lặng, khi không còn bất cứ ý nghĩ và lời nói nào, đó là khi bạn nghe thấy tiếng trái tim nói chuyện với chính bạn. Đó là khi bạn nghe thấy tâm hồn và trực giác đang giao tiếp với bạn. Sự tĩnh lặng là một người thầy tuyệt vời, thì thầm bên tai bạn và giúp bạn hiểu được những điều mà bạn sẽ không thể khám phá ở bất cứ nơi nào khác. Và qua việc dành thời gian cho riêng mình, để hít thở mà không cần phải buộc bản thân phải nói lên một lời nào hay phải có một ý nghĩ nào, bạn sẽ hiểu hàm ý của Ausonius khi ông nói: “Người không biết cách im lặng, thì cũng không biết cách nói năng.”

8. Bạn học được cách tôn vinh và tôn trọng bản thân

Nhiều người đã quen với việc cầu xin sự tán thành và chấp thuận từ bên ngoài, tất bật tìm kiếm tình yêu thương sai chỗ, đến mức họ không còn có thể kết nối với chính khía cạnh bên trong mình – khía cạnh vốn chỉ biết rằng họ cần bản thân là đủ.

Đó là lý do họ vẫn duy trì những mối quan hệ khiến họ không vui, ở lại trong những môi trường độc địa, những công việc họ căm ghét, v.v… – trong lúc nghĩ rằng họ không xứng đáng để nhận được những gì hơn thế. Và điều đẹp đẽ của việc dành thời gian cho bản thân mình là nó sẽ dạy bạn cách tôn vinh và tôn trọng bản thân, đủ để bạn thoát ra khỏi những thứ không còn phục vụ bạn, giúp bạn phát triển, hay khiến bạn vui vẻ.

Nâng cao hình ảnh bản thân và lòng tự trọng để không cho phép bất kỳ thứ gì hay bất kỳ ai khiến bạn cảm thấy mình không đủ – không đủ tốt, không đủ thông minh, không xứng đáng, không đủ xinh đẹp, v.v…

9. Bạn học được cách buông bỏ

Một trong những điều khó khăn nhất trên đời là buông bỏ những con người, những kỷ niệm, đồ vật, trải nghiệm và địa điểm chúng ta yêu quý nhất. Chúng ta níu giữ mọi thứ và mọi người quá chặt, sợ rằng nếu không còn những thứ mà ta đang bám vào, ta sẽ chẳng là gì cả. Thất bại trong việc nhận ra rằng sự bám víu đó bị ảnh hưởng bởi tình yêu chúng ta dành cho thứ ta đang níu giữ sẽ làm mất đi sự thuần khiết và vẻ đẹp của tình yêu.

Nhưng nếu bạn dành nhiều thời gian cho chính mình hơn, mở rộng trái tim và kết nối với trí tuệ nội tại ở một mức độ sâu sắc hơn, bạn sẽ có thể phân biệt giữa sự bám víu và tình yêu đích thực. Và khi thời gian trôi qua, bạn sẽ hiểu rằng “Tình yêu giải phóng. Nó không chỉ là níu giữ – bản ngã mới níu giữ. Tình yêu giải phóng. Nó không ràng buộc. Tình yêu nói rằng: “Tôi yêu em. Tôi yêu em khi em ở Trung Quốc. Tôi yêu em khi em ở Harlem. Tôi yêu em. Tôi muốn được ở cạnh em. Tôi muốn em vòng tay ôm lấy tôi. Tôi muốn nghe giọng em vang bên tai. Dù điều đó không thể diễn ra ngay lúc này, tôi vẫn yêu em.” – Dr Maya Angelou.

Tác giả: : Luminita D. Saviuc
Người dịch: Hà Huy Dương
Review: Dương Tùng

*Featured Image: Bess-Hamiti

Người mà đến thế thì thôi

0

Xin chào, hôm nay bạn có được vui không? Bạn có muốn nghe chuyện ngày hôm nay của tôi không? Xin giả sử là có nhé (vì tôi đang thích kể). Tôi dậy sớm để xem trận banh, mà mắt nhắm mắt mở nên ngủ lại sau hai mươi phút. Rồi dậy hơi trễ nên ăn tạm vài cái bánh ngọt và đi làm. Làm luôn tới tối, công việc bụi bặm tay chân, khá là rã rời. Khi ra về tôi đã nghĩ mình đúng là mệt như con bò thiến. Đương nhiên là tôi không biết con bò thiến mệt (đúng hơn là đau) ra sao, chỉ hình dung từ ấy nghe khá vui tai. Tắm rửa, đọc cho xong cuốn sách đang dở. Đã hơi trễ khi đi ăn tối, đốt ít lửa rồi trở vào phòng viết bài này.

Ôi giời, sao mà tôi không ưa đến thế chuyện kiểu lấy góc nhìn của mình, coi nó là chân lý tối thượng để phân phát cho tất cả mọi người. Ý tôi nói việc trên mạng giờ đâu cũng nhan nhản các bài viết bảo người đọc nên làm thế này, phải làm thế kia. Đành rằng cái đích chung là để mỗi người hướng đến một cuộc sống “đáng sống”, “trọn vẹn”, “hạnh phúc”. Thế nên tôi cũng không thiếu lúc hơi ghét ghét bản thân mình.

Lại tiếp, tôi cũng có vài mơ ước, mục tiêu. Tôi thích nghĩ rằng mình đang vật lộn vì chúng. Nghe vật lộn là nghĩ ngay đến khó khăn nhỉ? Ừm, có nhiều lúc tôi tự hỏi sao mà mình thảm bại nhiều thứ thế. Nhưng còn nhiều hơn là nghĩ, ít ra mình đã ở khá xa cái cuộc sống bản thân luôn cho là chán ngắt. Dù đã đi được vài bước trên quãng đường ấy như là, được sinh ra, chưa kịp biết gì thì được thả vào trường đi học. Cố học giỏi nhất có thể vì được bảo thế. Leo cấp, cố vào trường danh tiếng nhất. Rồi sao nữa, chắc là ra khỏi trường với thành tích thật oách để tìm một công việc tốt. Lập gia đình, có con, lo cho con, dành dụm cho ngày nghỉ hưu, già chết. Cứ mỗi bước đều thêm vào vì ai cũng bảo thế và nhất là đúng thật ai cũng thế, và mỗi chặng nhớ đừng quên trưng ra mình đang rạng rỡ và tuyệt đỉnh như thế nào. Thật ra cũng không tệ lắm đâu.

Ví dụ, làm việc giúp mình hiểu ra nhiều thứ và trưởng thành. Kết hôn, tình yêu đôi lứa, còn gì phải nói. Có con và nuôi dạy chúng, quá tuyệt. Đại loại thế. Đều là tình yêu nhỉ, nó như chìa ra cơ hội giúp mỗi người nhìn thấy con đường đúng của mình (nếu có một con đường như thế). Thế thì tại sao không, tại sao lại chán ngắt? Vì cá nhân người viết nghĩ, càng nhắm mắt trượt theo lối mòn, càng dễ phụ lòng cơ hội trao cho kia. Và thì còn gì tệ hơn thế, khi mà tình yêu lại hoá thành xiềng xích.

Rồi tôi thành một nhân dạng ổn định kiểu mẫu. Đi làm cả ngày nhưng lại luôn ngán ngẩm khi nhắc đến công việc. Vì ngán ngẩm nên phải làm vơi đi bằng cà phê cà pháo bên những câu chuyện nói rồi quên ngay, những cuộc nhậu nhẹt, đọc những thứ tin tức ba xu, những trò giải trí nhảm nhí.

Vòng tròn của tôi là những đám đông vuốt ve nhau mọi lúc mọi nơi rằng thôi thì con người là thế, con người trong xã hội thời đại này lại càng thế. Có cái gì đó luôn nheo nhéo âm ỉ tôi đã quên mất mình từng mơ gì, hay có đó nhưng phần lớn thời gian phủ nhận nó, hay thậm chí chưa dành cho bản thân điều tối thiểu là biết được mình muốn gì, muốn trở thành ai. Và một lần nữa lặp lại đừng quên, luôn nhớ phải rạng rỡ và tuyệt đỉnh trước thế giới bên ngoài. Tôi sẽ không tiếc thời giờ cho người ta loá mắt trên mạng xã hội chế-ơi-vào-mà-xem-cuộc-sống-tui-ngầu-ghê-chưa-này. Tôi cũng có khi đi đây đó, cẩn thận chụp hình cùng từng địa điểm nổi tiếng. Và dĩ nhiên nhà thật to, xe thật xịn, đám tiệc gì cũng phải thật nhộn nhất xóm. Ai cần những cuộc nói chuyện ba giờ sáng khi luôn luôn có thể cafe vào tám giờ tối mỗi ngày và lai rai năm giờ chiều mỗi cuối tuần, qua lại xã giao thì tối quan trọng cho chuyện làm ăn. Không quên nghe đàn nhạc, bình văn chương, làm thơ phú, vì người trí thức đều thế.

Tôi có thêm nhiều trách nhiệm, gia đình lớn, gia đình nhỏ… nên lỡ đôi khi nghe như mọi thứ có gì đó trống rỗng thì đã sao nào, tôi sống như thế nào có quan trọng gì nữa không, tôi làm tất cả chỉ cho người thân yêu thôi mà… Và rất rất nhiều chuyện tựa thế. Úi giời, nhưng nếu tôi lại thỏa mãn, tôi hạnh phúc với cuộc sống như vậy thì sao. Ước gì được thế, khi đó những ai bảo đi theo tiếng gọi của con tim, theo đuổi ước mơ hay sống một cuộc đời đáng sống gì gì đó đều là đang ghen tị, hằn học chết ra. Những bằng chứng sống của cái điều ấy cùng lắm là giả bộ thôi, chẳng đáng lưu tâm.

Có thể có, có thể không phải không bạn. Mỗi người chỉ có thể hiểu chính mình nhất có thể, hiểu thêm một chút về thế giới ngoài kia và dũng cảm lựa chọn. Tôi vui vì đã có lựa chọn của riêng mình. Tôi là gì để nói chắc những chuyện có thể xảy đến, càng không thể rõ bạn là ai, bạn đang cảm thấy thế nào. Và tôi sẽ rất ghét mình nếu cho rằng cách nhìn riêng của bản thân là chân lý. Thế nên tôi chỉ nói chuyện mình thôi. Mà cũng rõ chán, khi làm vậy lại thành ra kể lể, mà kể lể về mình thì lại nghe như hơi hướm hợm hĩnh, khoe khoang. Có gì bỏ quá cho nhé!

Người mà đến thế thì thôi
Đời phồn hoa cũng là đời bỏ đi.

Chúc bạn không dây dưa gì với cuộc đời bỏ đi theo cảm nhận của chính mình.

Tác giả: Thanh T

*Featured Image: Graehawk

Học đại học có phải là sự lựa chọn sáng suốt ?

0

Học đại học có phải là sự chọn lựa sáng suốt?

Bạn đã từng ra đường và gặp những bác, cô, chú, gì chạy Grab hay Uber chưa? Tôi nghĩ là có vì bộ phận này rất đông trong giai đoạn này. Và tự hỏi rằng: Có phải tất cả họ đều học từ Đại học giao thông vận tải ra không? Câu trả lời là không. Đây có thể là việc làm thêm của một số người nhưng đa phần là nghề chính của một bộ phận lớn sinh viên ra trường không xin được việc. Ngoài bộ phận này thì còn có những người có bằng cử nhân rồi ngồi ở nhà sống bám bố mẹ. Tại sao nhiều người mặc dù vẫn có bằng cử nhân, kỹ sư rồi nhưng mà vẫn “thất nghiệp” hoặc làm việc không ưng ý. Có phải môi trường đại học đang đào tạo ra những con người bị động. Và có nên học trong môi trường như vậy nữa không?

Dạo gần đây, nhiều bài viết, bài báo phê bình chất lượng giáo dục rất nhiều. Cách giáo dục đại học đang thực sự có vấn đề. Học để qua môn là tâm lý chung của sinh viên Việt Nam, không phải học để tăng vốn kiến thức. Nguyên nhân thì có vô vàn, nhưng cốt lõi nhất vẫn là từ nhận thức của sinh viên. Chọn sai trường để học, không biết được điểm mạnh, điểm yếu của mình là gì, thì khoan vào trường mà học. Chỉ tốn thời gian của chúng ta mà thôi, lãng phí thời gian vào những cái vô bổ.

Hãy đi du lịch hoặc tham gia nhiều hoạt động xã hội để hiểu rõ bản thân mình, để có thể tự chăm sóc cho mình, rồi hãy tìm một đại học phù hợp và đăng ký học. Nếu không bản thân sẽ khó hòa nhập với môi trường đại học. Phần lớn học sinh cấp ba tốt nghiệp sẽ chọn học đại học theo nguyện vọng của gia đình hoặc theo bạn bè hoặc theo trào lưu của thời đại chúng ta đang sống. Tại sao chúng ta không theo tiếng gọi của bản thân?
Chúng ta vẫn lựa chọn đại học?

Nếu chưa có dự định hay định hướng gì trong tương lai thì con đường vào đại học lựa chọn phù hợp.

Người ta thường hối hận với những điều đã không làm trong quá khứ.

Cho dù sai hay đúng thì đại học vẫn là lựa chọn của đại đa số. Với môi trường lao động như ở nước ta thì bằng cấp là điều quan trọng. Trong nhiều trường hợp thì bằng cấp còn được đặt cao hơn năng lực thực sự của bản thân.

Mỗi năm lại đến vào khoảng thời gian này, nhiều sinh viên 2k0 lại nháo nhác đăng ký nguyện vọng, rất nhiều nguyện vọng. Nhưng bản thân vẫn không biết nên theo con đường nào. Không ai hiểu rõ bản thân mình hơn chính mình. Hãy tự hỏi bản thân thích gì. Rồi từ đó chọn trường mà học.

Chúng ta học được gì từ môi trường đại học ?

Đại học cho chúng ta rất nhiều thứ nhưng cũng lấy của chúng ta không ít. Cho tri thức, cho kinh nghiệm, cho cơ hội để phát triển bản thân, nhưng chúng ta thường không tận dụng được. Nếu bản thân có bản lĩnh thì sẽ không bị lôi kéo trước những cám dỗ đầu đời. Còn không bạn sẽ tự đánh mất bản thân mình, tự hủy hoại bản thân. Lao vào những cuộc vui thâu đêm suốt sáng không hồi kết. Vì còn sung sức nên còn khỏe, nên mới có câu “ngày học đêm bay”. Cuối cùng thì chúng ta nhận được gì. Đó là sự hao mòn, lãng phí tuổi trẻ của bạn.

“Hãy bán cho tôi một năm tuổi trẻ, tôi sẽ trả cho bạn một triệu đô la xanh.”

Lý Quang Diệu nói rất đúng. Và phần nhiều trong đó có bạn và tôi đang phung phí tuổi trẻ. Hãy dừng lại và hỏi xem bản thân sẽ được gì sau khi học ở đây. Thực sự được gì. Nếu lựa chọn đúng trường thì đó có thể là may mắn của bạn. Trường học là bàn đạp để chúng ta từng bước đi đến ước mơ của mình. Điều vui nhất là chúng ta theo đuổi đam mê trong điều kiện thuận lợi nhất. Gặp gỡ những đồng sự cùng chung chí hướng. Và rồi ta sẽ học được rất nhiều. Phát triển rất nhiều: về cách chào hàng bản thân, cách viết một résume cho bản thân, một CV hoàn chỉnh. Gặp gỡ nhiều người giúp bạn có nhiều cái nhìn mới hơn về cuộc sống, phát triển kỹ năng tạo mối quan hệ, PR bản thân. Ôi! Đại học, cái giúp bạn chạm tới ước mơ nếu bạn đủ bản lĩnh. Đại học lấy đi thời gian và tuổi trẻ nhưng cũng cho chúng ta kiến thức, kinh nghiệm và kỹ năng.

Bạn sẽ chọn trường học hay trường đời? Hãy lắng nghe tiếng nói của bản thân.

Tác giả: An D.Z

*Featured Image: stevepb 

 

Bản chất cuộc sống là sự vay trả

1

Tôi rất thích viết, nhưng những thứ tôi viết ra toàn là mấy dòng triết lý cùn, không đầu không đuôi, dài chừng khoảng dăm ba chục chữ trên facebook. Dài hơn thì là viết nhật ký và viết thư cho người yêu, cũng không đuôi không đầu. Hoặc dài hơn nữa, có bố cục đủ để gọi là một bài luận thì chắc chỉ có thể kể đến cuốn luận văn tốt nghiệp mà hồi đó tôi phải trầy trật lắm mới nặn ra cho đủ số trang yêu cầu tối thiểu. Viết luận quả là một thách thức đối với tôi, vì tôi viết cái gì cũng siêu ngắn, và vì tôi ghét nhất là viết mở bài và kết bài. Nên khi Triết Học Đường Phố mở cuộc thi này, tôi cứ đứng bên ngoài lao xao ngó vô thôi chứ không có ý định nộp.

Vậy mà trớ trêu sao tôi vẫn cứ viết, vì thấy ngứa tay quá. Ngứa mũi nữa. Dưới bếp, cậu tôi đang nấu sữa đậu nành, mùi sữa chín bay khắp nhà thơm phức.

Thế nên bây giờ chúng ta sẽ đi thẳng vào thân bài luôn nhé.

Từ lúc nhỏ tôi đã luôn là một đứa trẻ tò mò thích tìm hiểu khám phá xem cái gì nằm phía sau mấy thứ bị che khuất. Đằng sau bụi rậm ấy là gì? Biết đâu là cả một thế giới người tí hon trong đó? Bên trong chiếc đồng hồ là gì? Cái gì làm cho kim đồng hồ chạy? Phía sau bầu trời, xa hơn cả nơi mặt trời và mặt trăng đang cư ngụ sẽ là cái gì ngoài đó? Liệu chúng ta có phải là những người tí hon đang sống dưới chân những người khổng lồ và bên dưới chúng ta là những người còn tí hon hơn nữa cũng đang thắc mắc phía trên họ là gì? Hay là bên ngoài ấy còn những thứ gì khác?

Khi đã lớn hơn nữa thì tôi bắt đầu thắc mắc về con người, về xã hội. Tại sao người ta phải làm thế này mà không phải thế khác? Tại sao chúng tôi lại nghèo, còn người ta thì giàu? Tại sao có chiến tranh? Tại sao người ta lại tàn phá thiên nhiên? Tại sao con người bệnh tật? Và, đời sống này, bản chất của nó là gì nhỉ?

Tôi nhận ra câu hỏi về bản chất cuộc sống là một câu hỏi rất thú vị. Vì mỗi lần tìm kiếm câu trả lời, tôi lại nhìn thấy nó ở một khía cạnh khác, như thể bạn đang nhìn vào một tinh thể đá quý có nhiều góc cạnh vậy. Khi thì tôi thấy nó ở góc cạnh tình cảm, khi thì tôi thấy nó ở góc cạnh năng lượng – vật lý, khi thì tôi thấy nó ở góc cạnh tâm linh. Hôm nay, tôi nhìn thấy nó ở góc cạnh chuỗi mắt xích.

Dưới góc nhìn về đời sống như một chuỗi mắt xích, tôi thấy mỗi cá thể sống tồn tại trong thế giới này bản thân nó không sở hữu bất kỳ một thứ gì cả, kể cả cơ thể – body. Đời sống của từng cả thể là sự vay mượn thuần túy từ vũ trụ. Nó mượn các nguyên tố để cấu thành nên nguyên tử và phân tử, nó mượn ánh sáng để tạo ra năng lượng hoạt động, đồng thời nó cũng trả về cho vũ trụ các nguyên tố và năng lượng khác của chính nó trong suốt đời sống ấy. Nhiệm vụ duy nhất của nó là vận động. Vận động càng nhiều, nguồn lực vay mượn được từ vũ trụ càng lớn và sản phẩm trả về cho vũ trụ cũng tương xứng.

Cái cây mượn nhựa sống từ đất, từ nước, từ không khí, ánh sáng để sinh trưởng; rồi cái cây trả ơn vũ trụ bằng hoa cho ong hút mật, bằng quả cho người, cho khỉ, cho voi, và bằng chính nó khi bản thân nó cũng bị ăn. Con sóc cũng vay mượn những hạt dẻ làm thức ăn, gốc cây làm chỗ ở, không khí để hít thở, rồi sau đó con sóc trả ơn bằng phân nó thải ra làm giàu cho đất nuôi cây, bằng thịt của nó trong dạ dày của thú ăn thịt. Cứ tiếp tục theo chuỗi thức ăn như vậy, ta có thể thấy toàn bộ đời sống của thiên nhiên là một sự vay trả liên hoàn và cân bằng một cách hoàn hảo. Vì không sở hữu nên tự nhiên chỉ tiêu thụ vừa đủ những gì chúng cần và trao trả lại tất cả những gì chúng có.

Con người cũng thuộc về tự nhiên nhưng con người không hành xử như vậy.

Con người muốn sở hữu. Tiền là một phát minh quan trọng giúp con người trao đổi hàng hóa, nhưng cũng đồng thời mang lại hầu hết các rắc rối khi nó còn có một chức năng khác: Chức năng lưu trữ. Thóc chỉ có thể được trữ trong vòng vài tháng đến một năm; nhưng tiền, vàng, bạc, vỏ sò thì có thể lưu trữ được đến hàng trăm năm mà vẫn giữ nguyên được giá trị của bất kỳ món hàng nào mà con người muốn đổi chác. Nhờ có tiền mà con người có thể giữ lại những gì vay mượn được từ vũ trụ mà không cần trả. Và đó cũng là lúc sự cân bằng bắt đầu bị phá vỡ. Con người bắt đầu muốn sở hữu nhiều hơn, tiêu thụ nhiều hơn mức cần thiết. Con người hoạt động ngày càng nhanh hơn, nhanh hơn nữa để có thể vay nhanh hơn, tích lũy nhiều hơn. Sở hữu, vay nhưng không trả hoặc trả không đúng cách những nguồn tài nguyên từ vũ trụ – đó chính là dòng chảy ngầm bên dưới bức tranh hiện thực của nhân loại: Ô nhiễm môi trường, rác thải, đất đai cạn kiệt, bệnh tật, đói nghèo.

Điều tương tự cũng lặp lại ở một khía cạnh khác, khía cạnh tinh thần. Bi kịch xảy ra khi chúng ta đã quên rằng mình không hề sở hữu bất kỳ ai hoặc bất kỳ thứ gì, chúng ta hành xử như kẻ ngáo đá và gây ra biết bao nhiêu hỗn loạn:

Tôn giáo CỦA tôi

Người yêu CỦA chị

Lãnh tụ CỦA tao

Tư tưởng CỦA họ

Quá khứ CỦA mày.

Ôi của với chẳng cua! Chúng ta, những con người hiện đại, thiết nghĩ rằng hãy nên im lặng một chút mà nhìn vào tự nhiên, nhìn vào cách vận hành kỳ diệu của cơ thể này để nhớ lại tổ tiên của chúng ta đã vay trả vũ trụ như thế nào. (Thực ra thì chúng ta hay gọi là “nhận” và “cho” nhưng tôi dùng từ “vay/trả” để đối với từ “không sở hữu”. Không sở hữu thì làm gì có để mà cho và nhận?) Bằng đầu óc hạn hẹp của mình, tôi tin rằng khi chúng ta bắt đầu bớt nhìn thấy những cái gì là “của” đi, thì đó cũng là lúc chúng ta dần học được cách sống sao cho khiêm nhường, cho hòa nhã với tự nhiên và đất trời. Và chỉ cần như thế thôi cũng đủ để những vấn đề của nhân loại, của đất nước được hóa giải mà không cần phải tốn công tranh đấu rồi. Phải không nhỉ?

Phải! Tôi đã mơ như thế đấy, còn bạn mơ thấy gì?

Tác giả: Phương Vy

*Featured Image: cocoparisienne 

[THĐP Translation] Bạn có thật sự là một INFJ? 7 điểm khác biệt giữa INFJ và INFP

Nhìn bên ngoài, INFPs và INFJs rất giống nhau. Cả hai đều được mô tả là những người lý tưởng, đạo đức, dễ bị hiểu lầm và đồng cảm. Do các nét tính cách giống nhau này, INFJ thường bị nhầm lẫn với INFP và ngược lại. Tôi cũng đã từng nghĩ rằng mình là một INFJ khi thực sự tôi là một INFP. Càng nghiên cứu kĩ hơn về INFJ và INFP, tôi càng tự tin hơn trong việc xác định phân loại tính cách của mình. Hãy cùng xem xét kỹ hơn 7 khác biệt giữa INFJ và INFP.

1. Có nhiều khác biệt hơn chỉ một chữ cái

Mô hình tính cách Myers-Briggs dựa trên các chức năng nhận thức của Carl Jung, trong đó mỗi loại tính cách có thể được biểu diễn theo thứ tự của tám quy trình nhận thức, gồm: Se, Si, Ne, Ni, Te, Ti, Fe, Fi. Trong đó, e là hướng ngoại (extroverted) còn i đại diện cho hướng nội (introverted).

Ví dụ, Ne đại diện cho Extroverted INtuition, Trực giác hướng ngoại, một hàm nhận thức diễn giải tình huống bằng cách chọn lựa các ý nghĩa và các kết nối từ dữ liệu bên ngoài. Ngược lại, Ni đại diện cho Introverted INtuition, Trực giác hướng nội, một chức năng dự đoán các hàm ý và “những gì sẽ đến” chứ không phải từ dữ liệu bên ngoài.

Như Heidi Priebe giải thích, việc xác định những chức năng nào bạn sử dụng – và sử dụng theo thứ tự nào – là cách chính xác nhất để phân loại chính mình hoặc bất kỳ ai khác. Vì vậy, hãy xem các chức năng của INFP và INFJ:

  • INFP: Cảm xúc hướng nội (Fi), Trực giác hướng ngoại (Ne), Cảm giác hướng nội (Si), Lý trí hướng ngoại (Te)
  • INFJ: Trực giác hướng nội (Ni), Cảm xúc hướng ngoại (Fe), Lý trí hướng nội (Ti), Cảm giác hướng ngoại (Se)

Đáng ngạc nhiên, mặc dù INFPs và INFJs chỉ “khác” một chữ cái, chúng thực sự không chia sẻ bất kỳ chức năng chính nào!

2. INFJ thiên về nhận thức, trong khi INFP thiên về đánh giá

Chữ “P” ở cuối INFP là viết tắt của Nhận thức (Perceiving), và “J” ở cuối INFJ là viết tắt của Đánh giá (Judging). Tuy nhiên, hai phân loại này có chức năng trội trái ngược nhau! Fi (của INFP) là một chức năng Đánh giá, nó tiếp cận cuộc sống theo cách có cấu trúc, với mục tiêu kiểm soát môi trường xung quanh của họ. Ni (của INFJ) là một hàm Nhận thức, nó tìm cách thích nghi và hiểu về thế giới. Vì vậy đôi khi INFJs có thể hành động như những người nhận thức, không ngừng quan sát thế giới với mục tiêu duy nhất là hiểu nó. Tương tự như vậy, INFPs có thể rất quả quyết và đầy tham vọng, đặc biệt là khi họ cảm thấy có động lực và cảm hứng. Vì lý do này, INFJ thường bị nhầm lẫn với INFPs và ngược lại.

3. INFJs là những “con tắc kè” xã hội, trong khi INFPs thì rất cá nhân

Ni kết hợp với Fe khiến INFJ tìm kiếm sự hài hòa trong các mối quan hệ của họ. Họ muốn tạo ra cảm xúc tích cực trong các tình huống xã hội và tránh né xung đột. Vì lý do này, INFJs có thể là những tắc kè hoa. Họ thích ứng nhanh với tính cách của người khác, đôi khi bắt chước lại ngôn ngữ cơ thể, tông giọng… của người khác để làm họ cảm thấy thoải mái hơn – và có thể trông khá hướng ngoại. Tương tự như vậy, INFJs có một sự hiểu biết sâu sắc về bản chất con người, và họ tìm cách truyền đạt những điều này theo cách mà những người khác sẽ có thể dễ dàng nắm bắt. INFJs thích cung cấp cho mọi người những hướng dẫn và tư vấn vì nó giúp họ cái nhìn sâu sắc hơn về tình trạng của con người.

Trong khi INFJs là những con tắc kè xã hội, thì INFPs rất cá nhân. INFPs sử dụng Fi để sống một cách chân thực, thuận theo giá trị và cảm xúc bên trong của họ. Mặc dù INFPs xem trọng sự hài hòa trong mối quan hệ của họ, không giống như INFJs, INFPs phản đối ý niệm hy sinh cá tính vì lợi ích của sự hài hòa hoặc những điều tốt hơn. Đối với INFPs, ý tưởng đánh mất bản thân cho sự đồng nhất của đám đông là một điều đáng sợ. Họ muốn tất cả mọi người sống đúng với chính mình hơn. INFPs cũng đồng cảm và thường thấy mình đầu tư vào cuộc sống của người khác, để giúp mọi người đạt được tiềm năng của họ và trở thành phiên bản đích thực và lý tưởng nhất của mình.

4. INFJs và INFPs hành động khác nhau khi căng thẳng

Đối với tất cả các loại tính cách, chức năng yếu hơn (chức năng thứ tư) có thể biểu hiện một cách khó kiểm soát khi gặp căng thẳng. Chức năng yếu hơn của INFJs là Cảm giác hướng ngoại, Extroverted Sensing (Se). Se hành động bốc đồng và nhất thời. Do vậy, khi căng thẳng, các INFJ có thể đưa ra các quyết định thiếu suy nghĩ về những hậu quả có thể xảy ra trong tương lai dài hạn – điều này khá bất thường với các INFJ bởi vì họ là những người luôn thận trọng trong các quyết định và suy nghĩ thấu đáo về hậu quả của hành động của họ. Các INFJ có thể dễ bị đắm nhiễm vào các thú vui vật chất như ăn uống, uống rượu bia hoặc mua sắm.

INFPs, mặt khác, có thể biểu hiện Lý trí hướng ngoại (Te) một cách vô tình, vô tâm, nhẫn tâm khi bị căng thẳng. Te thường được biết đến với tính tổ chức, hệ thống hoá, áp dụng logic, tạo ra trật tự và cấu trúc. Dưới căng thẳng, INFPs có thể không còn là người có lòng trắc ẩn và cởi mở như thường thấy. Thay vào đó, họ có thể trở nên lạnh lùng, lí trí và phán xét bản thân và/hoặc những người khác. Ví dụ, họ có thể chỉ trích người khác vì đã không hành động theo một cách cụ thể, khó tính đối với những lỗi lầm và khiếm khuyết của người khác.

5. INFJ tập trung vào một vấn đề trọng tâm trong khi INFPs thì nhảy từ ý tưởng này sang ý tưởng khác

Mục đích của Ni (của INFJ) là thanh lọc ra các thiên vị và tinh chỉnh nhận thức để đi đến được “một chân lý”. Điều này có nghĩa là dành ra một khoảng thời gian và công sức đáng kể để suy ngẫm về một ý tưởng và xem nó hoà hợp với hệ thống các tư tưởng thống nhất như thế nào. Điều này tương tự với cách Plato* xem xét kĩ lưỡng và phân tích chi tiết các chức năng cá nhân trong xã hội để đi đến được trạng thái lý tưởng được ông mô tả trong cuốn Cộng Hoà. (Plato có thể được xem là ông tổ của triết học hiện đại và cũng là một INFJ.)

*Plato (tiếng Hy Lạp: Πλάτων, Platō, “Vai Rộng”), 427-347 TCN, là một nhà triết học cổ đại Hy Lạp được xem là thiên tài trên nhiều lĩnh vực, có nhiều người coi ông là triết gia vĩ đại nhất mọi thời đại cùng với Sokrates là thầy ông. (Wikipedia)

Ngược lại, các INFP sử dụng Ne để tiếp cận với các ý tưởng và các khả năng khác nhau. Họ cảm thấy thoải mái hơn với những điều không chắc chắn và tự phát bởi vì đó là cách mà họ tiếp nhận thông tin từ thế giới bên ngoài. Kết quả là các INFP có thể có rất nhiều sở thích và các mối quan tâm khác nhau, những thứ mà họ cần để khám phá ra những chân trời mới. Họ có thể sẽ có những khoảng thời gian khó khăn để xác định cho mình một mục tiêu đặc biệt, nhưng những đặc điểm này lại giúp cho họ trở nên linh hoạt và dễ thích nghi với cuộc sống.

6. INFJs hấp thụ cảm xúc, INFPs thì phản chiếu

INFJs sử dụng Fe để hài hoà với cảm xúc của người khác. Họ thậm chí còn hấp thụ những cảm xúc của người khác và trải nghiệm cảm xúc đó như thể chúng là trải nghiệm của chính họ. Bởi vì INFJ thường tập trung vào cảm xúc của người khác, họ có thể quên đi cảm xúc của chính mình – cho đến khi những cảm xúc đó trở nên mạnh đến mức họ không thể bỏ qua chúng.

INFPs, mặt khác, rất hài hòa với cảm xúc của bản thân bởi họ sử dụng Fi. Họ có thể cảm thông với những cảm xúc của người khác như INFJs, nhưng họ làm theo cách khác – họ đặt mình vào hoàn cảnh của người khác và “phản chiếu” cảm xúc của người khác bên trong họ. Ví dụ, một INFP sẽ thấu cảm sự đau khổ của một người khi bản thân họ đã trải nghiệm một cảm giác tương tự.

7. INFJs mong được mọi người hiểu, trong khi INFPs thì mong được công nhận

Mặc dù cả hai nhân cách đều có thể cảm thấy bị hiểu lầm, nhưng INFJs có xu hướng cảm thấy bị thiệt thòi vì họ hiểu rõ người khác, nhưng những người khác hiếm khi thấu hiểu họ. INFPs, mặt khác, cảm thấy bị hiểu lầm bởi vì không ai có thể hiểu rõ họ như cách họ hiểu chính mình. Tuy nhiên, thật thú vị, INFPs có thể không thực sự muốn được thấu hiểu, vì điều này có thể làm đánh mất đi một phần cá tính của họ và họ khiến cho họ trở nên giống với những người khác. Họ có thể lo lắng rằng họ sẽ đánh mất cá tính nếu ai đó cuối cùng đã có thể hiểu rõ họ. Thay vì được thấu hiểu, INFPs muốn người khác công nhận các hành động hoặc ý tưởng của họ mang thiện chí.

Cho dù bạn là INFP hay INFJ, hãy nhớ rằng cả hai tính cách đều xinh đẹp và thông minh theo cách riêng. Mỗi loại có rất nhiều điều để mang tới cho thế giới. Hiểu được một số khác biệt giữa hai loại tính cách phức tạp, hiếm có này có thể giúp bạn xác định loại tính cách thực sự của mình để có thể học cách tận dụng tối đa những khả năng tự nhiên của mình.


Tác giả: Catherine Chea
Dịch: Huy Phan, Mai Nguyen
Review: Nguyễn Hoàng Huy
Featured image: Sadie Pices

[Zen Pencils] Vẻ đẹp của một bông hoa

971422_767053673309099_1115249057_n1234931_767053696642430_1240970038_n996973_767053883309078_1058463372_n1457536_767053836642416_2054899596_n


Dịch: Tiểu Long
Graphic edit: Sadie Pices

[BDT2018] Ai hẹn với cái chết?

6

…Chiếc xe xoay mòng mòng lao xuống vực thẳm đang ngoác cái miệng đen ngòm như muốn nuốt chửng nó. Tiếng gió rít  ào ào bên tai, nó đang rơi, nó gào lên và đưa tay chơi vơi nắm lấy khoảng không vô định, cuộc sống sắp rời bỏ nó và chấm dứt.

Khôngggggggg… Nó bàng hoàng tỉnh giấc, thấy bóng đêm đang lặng lẽ nhìn nó cười khẩy. Cảm giác hoang mang sợ hãi khiến nó bần thần trước thực tại. Học nghành y, những cái chết của bệnh nhân trong mỗi đêm trực quá ám ảnh nó, cái chết luôn ám ảnh nó. Nặng nề đổ mình xuống giường, những hình ảnh của tua trực đêm qua dội về khiến nó chẳng thể ru tiếp được giấc ngủ .

Khoảng 3h sáng, tại C1 khoa cấp cứu tim mạch. Máy mo- ni- tơ theo dõi bệnh nhân uể oải vang lên những tiếng “Tít! Tít!” một cách đều đều khó nhọc. Còn thời gian thì đang bước từng bước lững thững qua căn phòng. 30 phút sau đó, trên C9 báo có một bệnh nhân vừa cấp cứu ngừng tuần hoàn, theo dõi chèn ép tim cấp, cần xuống C1 siêu âm tim. Lên C9 đón bệnh nhân, nó vẫn thấy nét hoảng hốt còn hằn trên gương mặt tím tái đang nhìn nó. “Mới 23 tuổi thôi, bạn ấy bằng tuổi mình mà.” Thế nhưng ở phía sâu trong lồng ngực kia, có một lượng dịch lớn đang ép vào quả tim, khiến cho nhịp đập rời rạc và không hiệu quả.

Lúc bạn ấy được đưa vào trong khu điều trị của C1, nó thấy một người đàn ông trung tuổi, áo quần xộc xệch, đi chân đất mà nó đoán là bố bệnh nhân, đang nhìn với theo đứa con, đôi mắt đỏ hoe đầy lo âu và thấp thỏm. Tự nhiên nó thấy cay cay sống mũi. Người bố ấy có thể mất đi đứa con trai của mình bất cứ lúc nào! Anh bác sỹ ra y lệnh cần nhanh chóng mổ giải phóng chèn ép tim tại giường. Chiếc dao mổ kéo dài một đường rạch chừng 3-4 cm trên ngực, một chiếc ống được đưa vào để dẫn lưu. Máu chảy qua ống, nhưng ngay sau đó, từ vết mổ dòng máu đỏ tươi ừng ực dâng lên lênh láng trên người bệnh nhân. Mới thấy lượng máu chèn ép tim nhiều thế nào. Bệnh nhân tiên lượng tử vong.

“Mới 23 tuổi thôi, bạn ấy còn quá trẻ!”

Nó đã trải qua những năm tháng tuổi thơ đầy cơ cực và nghèo khó. Nó học được từ mọi người và môi trường xung quanh rằng có thành công thì mới hạnh phúc mà thành công có nghĩa là giàu có. Với suy nghĩ này, ngay từ nhỏ, nó là một đứa hiếu thắng và luôn ganh đua. Nó lao đầu vào học hùng hục như điên dại. Nó không muốn ai chiếm vị trí đứng đầu của mình. Và từ đó, con rắn của sự đố kỵ và tham vọng lớn dần lên trong tim nó. Khiến nó trở nên cô độc trong cái thế giới mê muội của riêng  mình.

Cho đến một ngày cấp ba, một chuyện xảy ra đã khiến thế giới quan của nó hoàn toàn đảo ngược. Một người bạn trong lớp nó đã tự tử chỉ vì không được vào top 8 người tham gia kỳ thi học sinh giỏi quốc gia. Mọi người bàng hoàng, nó cũng bàng hoàng vì cái chết của người bạn đó. Những cuộc ganh đua điên cuồng này, đâu đem đến cho người ta hạnh phúc chứ! Chỉ còn đớn đau do cái chết cứa lên tim của những người ở lại! Nó ghét cái chết và bắt đầu tự hỏi đâu mới là điều thực sự quan trọng với mình trong cuộc sống này?

“Mới 17 tuổi thôi, bạn ấy còn quá trẻ!”

Tiếng đồng hồ nhích  từng bước “Cạnh! Cạnh!” quanh cái trục tròn xoe, kéo nó về với màn đêm thực tại trước mắt. Thật nực cười khi một thằng nhóc mới có 23 tuổi đầu như nó, đang nằm thu lu trên giường, lại bận tâm về cái chết. Nhưng biết làm sao được, khi mà cái chết chẳng có cái hẹn nào với ai cả, không ai được báo trước và nó có thể đến vào bất kì thời điểm nào. Ai cũng biết cuộc sống này là hữu hạn, và có một ngày mình phải chết. Nhưng sự thật thì không ai tin điều đó cả, vì nếu tin thì chúng ta đã sống theo một cách khác. Chúng ta sẽ không phung phí phần lớn thời gian của cuộc đời để theo đuổi những giá trị bề ngoài hào nhoáng nhưng hời hợt. Vì hầu như tất cả những danh vọng, giàu sang, địa vị và kể cả nỗi sợ hãi thất bại…, tất cả những điều ấy sẽ tan biến trước cái chết, chỉ để lại những thứ thực sự quan trọng là gia đình, là tri kỷ, là những điều thực tâm ta muốn làm trong đời.

Chắc hẳn hiện tại, ai đó trong chúng ta ngoài kia đang phải đối mặt với những lo toan bộn bề cuộc sống, nhưng ta biết ta đang hy sinh, và cố gắng vì điều gì. Hay ai đó đang phải trải qua nỗi đau của sự chia ly với trái tim tan vụn vỡ, hãy bình tâm và cho mình thời gian để gom ghép từng mảnh lại. Đôi lúc bạn có thể phát điên lên vì cái cách mọi chuyện diễn ra. Bạn có chửi thề và nguyền rủa số phận, nhưng cuối cùng bạn vẫn phải ra đi. Một cách đơn giản hóa, cuộc sống sẽ là một hành trình để đến một kết cục thanh thản. Ấy thế nhưng cuộc sống thật bất công và khắc nghiệt làm sao, bởi cái chết có thể đến với ta ngay chính lúc ta tìm thấy niềm tin yêu vào cuộc đời. Thôi đành vậy!!! Ta phải biết trân trọng hiện tại với những gì ta đang có và sống phải ra sống, chứ không chỉ là tồn tại hắt hiu qua ngày.

Nó mập mờ thấy mình lao ra khỏi nhà trong chiếc ô- tô với sự hân hoan. Nó phóng xe trên sườn núi cao lộng gió. Rồi tại góc cua, nó lơ đãng ngắm nhìn đàn chim đang tíu tít bay trong ánh ban mai. Rầmmmmm, chiếc xe tải đi ngược chiều hung hãn lao vào nó. Nó mất kiểm soát. Và chiếc xe xoay mòng mòng lao xuống vực thẳm…

Tác giả: Hieu

*Featured Image: MoiraKaram 

 

 

 

Có những người kì dị…

1463618_759848837362916_1655062004_n1462886_759848847362915_1323202487_n1454670_759848824029584_2104074937_n1017498_759849227362877_1662336483_n


Source: viruscomix.com
Việt hoá: Triết Học Đường Phố

Đối diện với sự thật

4

Tony Montana là một nhân vật do Al Pacino thủ vai trong Scarface, bộ phim kinh điển của Mỹ nói về tội phạm ma túy. Hắn vốn là một tên du đãng mạt hạng đã từng ở tù tại Cuba.

Năm 1980, chính quyền Fidel Castro sau một thời gian cầm quyền đã khiến cho nền kinh tế Cuba ngày càng kiệt quệ, yếu kém dẫn đến sự bùng nổ làn sóng người dân Cuba bỏ trốn khỏi đất nước. Nhiều người đã đột nhập vào các tòa đại sứ các nước để xin tị nạn. Tháng Tư năm đó, Fidel Castro đã tuyên bố mở cảng Mariel để cho bất kì ai muốn ra khỏi đất nước đều được toại nguyện với điều kiện phải có người đến rước họ. Khoảng 125.000 người dân Cuba đã rời quê hương đến Florida, Hoa Kì cho đến khi cuộc di tản kết thúc vào tháng Mười năm 1980. Phía Hoa Kì phát hiện trong những người tị nạn có một số thành phần là tội phạm được thả từ các nhà tù và bệnh nhân trong các bệnh viện tâm thần ở Cuba. Tony Montana là một trong số đó.

Sau khi bị nghi ngờ về lai lịch là dân anh chị của mình, hắn bị giữ lại ở trại tập trung và đứng trước nguy cơ bị trục xuất. Nhưng sau đó hắn nhận được một lời đề nghị từ một tổ chức ở bên ngoài sẽ lo cho hắn có thẻ xanh với điều kiện phải giúp họ giết một người trong trại đã từng là gián điệp cho Fidel Castro để trả thù riêng. Nhiệm vụ thành công, Tony trở thành công dân Mỹ.

Với bản tính cộc cằn và sự tàn bạo, ngang ngược, bất chấp của mình, Tony đã triệt hạ nhiều đối thủ trong giới giang hồ và nhanh chóng tiến thân trở thành thủ lĩnh một đường dây buôn bán cocaine, sở hữu một cơ ngơi rộng lớn, nguy nga như cung điện hoàng đế, có tất cả mọi thứ mà người đời ao ước. Tuy vậy, vì có nhiều kẻ thù, hắn luôn phải hao tâm tổn trí lo liệu làm sao để bảo đảm cho sự an toàn của chính mình trong chính cái cơ đồ ấy. Song song đó là cuộc sống hôn nhân không mấy êm đẹp với cô vợ mỹ miều. Lại thêm người em gái mà hắn yêu thương bắt đầu đổ đốn và hư hỏng vì được nuông chiều từ khi sự nghiệp của hắn phất lên như diều gặp gió, khiến cho mẹ hắn vô cùng suy sụp.

Vậy là cùng với sự “thành công” và dư dật của Tony là phiền muộn và nỗi bất an vẫn giăng đầy tâm trí của hắn cùng những trăn trở không ngừng về hạnh phúc đích thực. Dần dần, Tony bắt đầu nhìn thấy rõ hơn cái giá mà mình phải trả cho sự nghiệp kiếm tiền bất chính và trên tất cả, hắn bắt đầu nhìn nhận về con người mình một cách thấu đáo hơn.

Có một đoạn thoại trong phim thật sự rất giá trị vì nó khiến cho tất cả chúng ta phải giật mình thậm chí là phải cúi đầu hổ thẹn. Đó là đoạn Tony cãi nhau với vợ tại một nhà hàng sang trọng. Sau khi vợ hắn bỏ đi, hắn bắt đầu khập khiễng đứng dậy trong hơi men và sỉ vả các thực khách:

“Các người đang nhìn cái gì? Tất cả các người là một lũ khốn bởi vì các người không dám trở thành con người như mình muốn. Các người cần những người như tôi. Các người cần những người như tôi để chỉ những ngón tay thối tha của các người và bảo “Đó là người xấu.” Làm như thế các người sẽ trở thành gì? Tốt ư? Không. Các người không tốt. Chỉ là các người biết cách che giấu. Còn tôi, tôi không gặp phải vấn đề đó. Tôi luôn luôn chân thật, ngay cả khi tôi nói dối.”

Đoạn thoại trên như một diễn ngôn khái quát ngắn gọn cho chúng ta về bản chất của con người, phần chìm và phần nổi. Mặc dù chúng ta thấy rõ rằng Tony chỉ đang nhân danh sống thật để bao biện cho tội ác của mình nhưng ở đây, diễn ngôn này phô bày cho chúng ta một thứ quan trọng hơn cả, đó là sự thật, một sự thật mang tính toàn diện. Mỗi con người dưới áp lực của các chuẩn mực xã hội và các giáo điều, luôn luôn che giấu đi, áp chế đi một phần nào đó nhân cách của chính mình. Ngay cả Tony trong hoàn cảnh này cũng chưa hẳn đã chấp nhận toàn bộ sự thật về con người của mình. Khi khẳng định mình là một “bad guy”, hắn che dấu bên trong mình một cái tôi khác, một cái tôi không ngừng đòi hỏi hạnh phúc và ao ước một cuộc sống bình yên mà chỉ những người thật sự lương thiện mới có được.

Chúng ta cũng vậy, đương nhiên là trong trường hợp chúng ta khẳng định mình hoàn toàn lương thiện, thì bên trong chúng ta là những mặt tối khác mà ta không dễ gì phô bày ra ngoài hoặc cố chối bỏ nó đi, tuy nhiên, nó vẫn cứ tồn tại. Đó là những bức bối có thể dẫn đến bạo lực hoặc những ẩn ức của ham muốn tình dục. Bạo lực và tình dục là hai thứ mà nếu xã hội chấp nhận buông thả nó, thế giới văn minh con người có thể sụp đổ, song nó cũng là hai luồng sung năng mãnh liệt nhất luôn thúc đẩy con người. Bên cạnh đó còn có ham muốn hưởng thụ. Chúng thôi thúc con người luôn tìm cách tiến lên trong  hành trình sống để tồn tại. Tuy nhiên, chúng chỉ có thể đẩy chúng ta lao về phía trước mà không thể lèo lái chúng ta đi đúng hướng, đến nơi cần phải đến. Để thực hiện điều đó, chúng ta cần đến cái gọi là lương tâm. Giáo dục chính là tiến trình giúp cho lương tâm của mỗi con người trỗi dậy để kiểm soát bản ngã.

Nhân vật Tony Montana ở trên lại cho chúng ta thấy trường hợp đối lập khi con người không được giáo dục hoặc giáo dục sai lầm dẫn đến bị bản ngã của mình kiểm soát ngược lại. Họ sẽ hành động ngông cuồng và gây hại cho đồng loại. Nhưng điều đó cũng không có nghĩa rằng lương tâm của họ đã chết mà nó chỉ bị đè nén, bị cầm giữ, nếu có một biến cố nào đó có thể làm cho lương tâm của một “bad guy” trỗi dậy, nó có thể vô cùng mãnh liệt.

Bản ngã là thứ có thể đánh đồng con người với súc vật, nó là nguồn gốc phát sinh của mọi tội lỗi, mọi hành vi xấu làm suy đồi và rối loạn xã hội. Tuy nhiên nó cũng chiếm giữ một vai trò tối quan trọng trong sự sinh tồn. Vì thế con người ta chỉ có thể tiết chế nó chứ không thể tiêu diệt hoàn toàn. Dù gì người ta cũng cần ăn để sống, cần tình dục để duy trì nòi giống, cần phải phản kháng để chống lại cái xấu, bảo vệ bản thân, cần phải phấn đấu để làm thăng tiến bản thân trong đời sống. Đó chính là những lý do khiến bản ngã như là một thứ gì đó được Thượng Đế mặc định trong mỗi con người. Và như thế, hạnh phúc của con người là một hành trình mà trong đó, họ liên tục đấu tranh với chính mình sao cho cái bản ngã ấy luôn hoạt động trong tầm kiểm soát, thứ gì vượt ra ngoài mức độ cho phép sẽ phát sinh tội lỗi.

Cũng như bất cứ một cuộc chiến nào đang diễn ra trên mặt địa cầu cần phải được nhìn nhận toàn bộ cục diện để tìm kiếm một chiến lược hoàn hảo, con người khi muốn kiểm soát được bản ngã cũng phải trải qua hành trình khám phá chính mình để nhận thức một cách đúng đắn về tình trạng của bản thân.

Phật Giáo nêu ra ba tính xấu là cái gốc phát sinh mọi tội lỗi và đầu độc tâm hồn, đó là tham, sân, si. Công Giáo thì cho rằng con người có bảy tội lỗi: Tham lam, kiêu căng, lười biếng, tham ăn, dâm ô, nóng giận, ganh tỵ. Và mỗi tôn giáo đều khuyên tín đồ của mình siêng năng thiền định, tĩnh tâm, cầu nguyện,… Đó là những phương pháp để nhìn nhận lại bản thân một cách chân thật nhất, toàn diện nhất xem mình đã trừ được bao nhiêu và vẫn còn vướng phải bao nhiêu tính xấu trong đó. Khi thực hành những phương pháp ấy, chúng ta học cách đối diện với toàn bộ sự thật về bản thân, không chối bỏ, không che dấu.

Con người không ai có thể tránh khỏi tội lỗi nhưng quan trọng không phải là có tội hay không mà là biết tội hay không. Vô minh có thể được hiểu là tình trạng con người không thể nhận biết đúng sai, không biết cái gì là có hại, cái gì có lợi. Không nhìn ra được vị trí mà mình đang đứng, đó là một sự lạc lối đúng nghĩa.

“Hỡi con người, hãy tự biết mình.” – Socrates

Học cách sống nội tâm sẽ giúp chúng ta nhìn vào những góc khuất trong con người của mình, cả những góc khuất nơi chúng ta đang giam cầm con thú dữ mà mình không thể đánh bại. Một vài phút tĩnh lặng mỗi ngày sẽ như là một cách chúng ta thăm chừng, ve vuốt con thú dữ ấy để dần dần cảm hóa nó. Bên cạnh đó, nó còn giúp chúng ta nhìn nhận lỗi lầm của người khác một cách vị tha hơn, biết cảm thông hơn. Chúng ta không lên án đồng loại một cách vô thức nhằm nâng cao bản thân, tránh một lối sống giả hình. Khi biết nhìn nhận bản thân, chúng ta nhận ra sự bình đẳng của mọi con người bằng cách trước tiên nhìn vào sự yếu đuối của chính mình. Có một linh hồn chung liên kết toàn nhân loại, ở đó, mọi người đều như chúng ta đang loay hoay với việc tự hoàn thiện chính mình.

Lý thuyết này không những đúng trong phạm vi con người mà nó còn đúng ở phạm vi lớn hơn là tổ chức, cộng đồng hay quốc gia. Nó giúp duy trì và bảo toàn công lý không thiên lệch. Ở đâu mà con người được tiếp cận với sự thật một cách đầy đủ nhất có thể, ở đó có phát triển.

Bạn không nên chần chừ nữa, hãy tập đối diện với sự thật ngay từ hôm nay.

Tác giả: Nguyễn Tài

*Featured Image: geralt